Norveç’te iltica ve uluslararası koruma

Ülkenizde zulme uğruyorsanız veya zulüm ya da insanlık dışı muamele görmekten korkuyorsanız başvurabilirsiniz. Norveç’te bulunmanız ve polisten koruma istemeniz gerekir; yurt dışından başvuru yapılamaz. 15 Temmuz 2024’ten beri herkes Oslo Gardermoen Havalimanı’nın yaklaşık 116 km güneyindeki Mosseveien 58, 1640 Råde adresindeki Ulusal Varış Merkezi’nde kayıt yaptırmalıdır. Refakatsiz çocuklar, özellikle kırılgan durumdaki kişiler ve hayati ya da sağlık riski bulunanlar dışında yolculuğu kendiniz ayarlar ve ödersiniz. Orada kayıt yaptırmadan konaklama sağlanmaz.

Norveç dışındaki kişiler yalnızca yeniden yerleşim (kota) mültecisi olarak gelebilir: BMMYK ile iletişime geçerler; BMMYK onları mülteci olarak tanımalı ve dosyalarını Norveç’e gönderip göndermeyeceğine karar vermelidir. Ardından UDI karar verir; kişiler UDI’ye doğrudan yeniden yerleşim başvurusu gönderemez.

Vatandaşları kendi makamlarından yardım alabilen ülkelerden gelenlerin başvurusu 48 saat içinde reddedilir. Başka bir katılımcı devlette daha önce koruma başvurusu yaptıysanız, vize veya oturma izni aldıysanız, eğitim gördüyseniz, yakın aileniz varsa ya da düzensiz giriş yaptıysanız dosyanız İltica ve Göç Yönetimi Tüzüğü (AMMR) kapsamında ele alınır. AB üyesi olmayan Norveç, İzlanda, İsviçre ve Lihtenştayn ile birlikte bu düzene katılır; AMMR 12 Haziran 2026’da Dublin III Tüzüğü’nün yerini almıştır. AMMR dosyasında UDI yalnızca sorumlu ülkeyi belirler, koruma ihtiyacınız için mülakat yapmaz ve o ülkeye gönderilebilirsiniz. Güvenli başka bir ülkede koruması olanlardan o ülkeye dönmeleri istenebilir.

Varış merkezinde yatak ve yemek sağlanarak en fazla 21 gün kalırsınız; polisle görüşür, kişisel bilgilerinizi, parmak izinizi ve fotoğrafınızı verir, pasaport ve kimlik belgelerinizi teslim eder ve tüberküloz testine girersiniz. Size sığınmacı kartı verilir. UDI ile tercüman eşliğindeki iltica mülakatı merkezde veya daha sonra yapılır. Ardından size ayrılan sığınmacı kabul merkezine taşınırsınız ya da masrafı size ait olmak üzere özel konaklamayı seçebilirsiniz; UDI kararı posta ile bildirilir.

Refakatsiz çocuklara temsilci ve avukat atanır, yaş tespiti incelemesi önerilir.

Sığınmacı kabul merkezinde kalabilirsiniz. Yalnızca geçici çalışma izniyle çalışabilirsiniz; bu izin iltica mülakatından sonra, geçerli pasaportunuz varsa ve henüz karar verilmediyse ya da UNE itirazınızı incelerken uygulama ertelendiyse verilebilir; AMMR dosyalarında, ret veya sınır dışı bildiriminden sonra verilmez. Başvuru UDI formuyla yerel polise posta ile ve ücretsiz yapılır. İnsani, kâr amacı gütmeyen, dini kuruluşlar veya spor kulüpleri için haftada 30 saate kadar ücretsiz gönüllü çalışma izin gerektirmez.

Koruma verilirse karar yazısı haklarınızı ve yükümlülüklerinizi açıklar, oturma kartı için polis parmak izinizi alır ve daha sonra bir belediyeye yerleştirilirsiniz. Başvuru reddedilirse ücretsiz avukat atanır; avukat kararı size bildirir ve itirazda yardımcı olur. UDI önce dosyayı yeniden inceler, ardından Göçmenlik Temyiz Kurulu’na (UNE) gönderir. Başvuru sahiplerinin çoğu UNE itirazı incelerken Norveç’te kalabilir. İtiraz reddedilirse ülkeden ayrılmanız gerekir; destekli geri dönüş için başvurabilirsiniz.

UDI sığınmacıları birçok dilde bilgi için asylinfo.no sitesine, çocukları asylbarn.no sitesine yönlendirir. Koruma verildikten sonra mültecilerin aile üyeleri aile birleşimine başvurabilir; aile bağı gelişten önce kurulmuşsa, başvuru altı ay içinde kaydedilirse ve aile bir yıl içinde başvuru merkezine giderse gelir şartı aranmaz. Kalıcı oturum için beş yıl kesintisiz ikamet gerekir.