Malezya'da iltica: UNHCR kaydı ve mülteci statüsü

Malezya Mülteci Sözleşmesi'ne katılmadığı ve sığınma için yasal ya da idari bir çerçevesi olmadığı için kayıt, belgelendirme ve mülteci statüsü belirleme UNHCR tarafından yürütülür. Ülkede mültecilere özgü bir yasa bulunmuyor; UNHCR, geçerli göç belgesi olmayan kişilerin göç mevzuatı uyarınca gözaltına alınabileceğini, tutulabileceğini, para cezasına çarptırılabileceğini veya sınır dışı edilebileceğini açıklıyor. UNHCR ayrıca kayıt ve statü belirleme görevinin ileride yetkili ulusal makamlara devri için hazırlık yaptığını belirtiyor. Yurt dışındaki Malezya büyükelçiliklerinde sığınma başvurusu yapılmasını sağlayan bir usul yoktur.

Yeni kayıt talepleri yalnızca UNHCR'nin My Services portalından çevrim içi alınıyor; e-posta ve mektupla gelen talepler işleme konmuyor. Size ait bir e-posta adresi ve yalnızca WhatsApp'ta kullanılmayan, etkin bir Malezya cep telefonu numarası gerekir; tek hesap açılmalıdır. Yalnızca Malezya'da yanınızda bulunan yakın aile üyeleri eklenir. Verilen geçici başvuru numarası talebin alındığını gösterir, kayıt belgesi değildir.

UNHCR ardından telefon veya e-postayla randevu bildirir, randevu SMS ile teyit edilir; randevusuz Kabul Merkezine gidilmemelidir. Görüşmeye kimlik ve aile belgelerinizle 30 dakika erken gidin. Görüşme tamamlanınca kaydınız yapılır ve UNHCR kimlik belgesi alırsınız. 1 Ocak 2023'ten önce başvurup hâlâ randevu alamayanlar kayıt hattını çarşamba günleri 14.00-16.00 arasında arayabilir.

UNHCR şu anda herkesle statü görüşmesi yapamadığını belirtiyor. Görüşmeler kayıt süresine, uyruğa, dine veya etnik kökene göre değil ihtiyaca göre planlanıyor; UNHCR görüşme talep etmek için ofise gelinmemesini veya yazılmamasını istiyor. Görüşme belirlendiğinde telefonla aradığı için iletişim bilgilerinin güncel tutulması gerekir. Görüşmenin ses kaydı alınır, tercüman sağlanır; birkaç saat, istisnai durumlarda birkaç gün sürebilir ve ara istenebilir. Karar için sabit bir süre öngörülmüyor.

UNHCR belgesi kaydın kanıtıdır; Malezya vizesi veya izni değildir. UNHCR çalışma izni veremez ve gözaltıları durduramaz. Kayıtlı mülteci ve sığınmacılar sağlık hizmeti için ödeme yapar, ancak devlet hastane ve kliniklerinde yabancılara uygulanan ücretten yüzde 50 indirim alır; UNHCR belgesi olmayanlar tam ücret öder. Hastaneye yatışta 50 MYR kayıt ücreti alınır ve çoğu zaman 700 ile 1.400 MYR arasında depozito istenir. Mülteci çocuklar devlet okullarına gidemez, çoğunlukla toplum temelli öğrenim merkezlerinde okur. Üçüncü bir ülkeye yeniden yerleşim bir hak değildir ve sınırlı kotalara bağlıdır.

Olumsuz ilk karar, boş bir itiraz başvuru formuyla (Appeal Application Form) birlikte yazılı olarak bildirilir. İtiraz, bildirimden itibaren 30 gün içinde, konu satırında "Appeal Request" ifadesi, adınız ve UNHCR dosya numaranız yazılı bir e-postayla UNHCR'ye ulaşmalıdır. Yalnızca bir itiraz hakkı vardır; itirazı başka bir yetkili inceler ve itiraz eden herkes yeniden görüşmeye çağrılmaz. Ret onaylanırsa dosya kapanır, UNHCR desteği ve belgeleri sona erer. Kapanan dosya ancak ilgili ve güvenilir yeni bilgi varsa, konu satırına "Reopening Request" yazılan bir e-postayla yeniden açılabilir.

UNHCR tüm hizmetlerinin ücretsiz olduğunu, kayıt veya belge karşılığında para isteyen herkesin dolandırıcılık yaptığını vurguluyor. Yalnızca resmi Malezya yardım sitesindeki iletişim bilgilerini kullanın.