Gana çalışma ve oturum izni

GIS dört tür çalışma izni sayar: Gana Yatırım Teşvik Merkezi kotası (artık Gana Yatırım Teşvik Kurumu, GIPA tarafından yürütülüyor), İçişleri Bakanlığı Göçmen Kotası Komitesinin verdiği göçmen kotası, GIS'in kendi verdiği göç çalışma izni ve serbest bölge çalışma izni. Yabancı çalıştırmak isteyen şirketler, okullar, oteller ve diğer kurumlar önce bu kanallardan biriyle kota veya çalışma izni almalı, ardından oturum izni için Comptroller-General'e başvurmalıdır. GIS oturum iznini çalışma izniyle birlikte verir.

Misyonerler, STK'lar, Gana Serbest Bölgeler Kurumu onayı bulunanlar, GIPC otomatik kotası sahipleri ve ortaklar için ayrı bir kanal vardır; bu kanalda İçişleri Bakanlığından onay yazısı gerekir. Kısa görevlendirmeler rotasyon izniyle (rotators permit), ev çalışanları ise ev hizmetleri çalışma ve oturum izniyle karşılanır.

Şirket izni için GIS şu belgeleri sayar: işletme kayıt belgesi (kuruluş belgesi ve faaliyete başlama belgesi), GIPC kayıt belgesi, şirketin güncel vergi uygunluk belgesi ve önceki yılın denetlenmiş mali tabloları, Akra'daki Gana Göç Kliniğinden sağlık raporu, kendi ülkenizden sabıka kaydı, evliyseniz evlilik belgesi, ilgili bakanlık, daire veya kurumdan destek yazısı, çalışanın pasaport kimlik sayfası, özgeçmiş, mesleki ve eğitim belgeleri, kuruluşun yıllık faaliyet raporu, varsa önceki oturum izni, iş teklifi, atama yazısı veya iş sözleşmesi ve yabancı kimlik kartı kopyası.

Kota ve STK kanalında ayrıca işverenin çalışan adına yazdığı başvuru yazısı, doldurulmuş başvuru formu, gerekiyorsa STK kayıt belgesi veya serbest bölge lisansı, altı aydan eski olmayan iki vesikalık fotoğraf ve İçişleri Bakanlığının onay yazısı istenir. Türk başvuru sahipleri adli sicil kaydını yola çıkmadan Türkiye'de almalıdır.

GIS'in Temmuz 2026'da yayımladığı L.I. 2512 tarifesine göre şirket üzerinden çalışma ve oturum izni ECOWAS dışı vatandaşlar için 1.293 USD'dir (ECOWAS vatandaşları için 647 USD, yabancı pasaportlu Ganalılar için 194 USD). Göçmen kotası izni 647 USD, GIPC otomatik kota izni ile misyoner veya STK izni 388 USD, ev hizmetleri izni 388 USD, altı aya kadar rotasyon izni 647 USD'dir. Yabancı kimlik kartı 40 USD'dir. Serbest bölge oturum izinleri ilk yıl 240 USD'den başlar, beşinci yılda 600 USD'ye çıkar.

2022 tarihli GIS hizmet şartı her çalışma izni türü için standart süreyi iki hafta olarak gösterir; GIS SSS ise bir ay der. Tarife çalışma izinleri için 200 USD premium ekspres ücret de gösterir. Ücret GIS genel müdürlüğü veya bölge birimlerindeki banka şubesine yatırılır ve başvuru sahibine durumunu soracağı tarihi gösteren bekleme fişi verilir.

Çalışma izni sahibi, Comptroller-General yazılı olarak başka bir faaliyete izin vermedikçe yalnızca izinde belirtilen işi yapabilir. Göçmen kotası veya çalışma izni bulunan işverenler her yıl en geç 14 Ocak'a kadar tüm yabancı çalışanlarının yıllık bildirimini öngörülen formla en yakın göç birimine vermek zorundadır; bildirim yapmayan şirkete 2.000 GHS, bireye 1.000 GHS ceza uygulanır. Yurt dışındayken izni sona erebilecek izin sahipleri bunu önceden Comptroller-General'e yazılı olarak bildirmelidir.

L.I. 2512'deki cezalar arasında süresi dolmuş çalışma izni için ayda 150 USD, süresi dolmuş oturum izni için ayda 300 GHS ve kaçak çalıştırmada şirkete 2.500 USD, bireye 1.000 USD ceza bulunur.

İzin sahibinin eşi, çocukları ve diğer bağımlıları bağımlı oturum iznine başvurur. Son on iki ayı kesintisiz olmak üzere, bu on iki aydan önceki yedi yıl içinde toplam en az beş yıl Gana'da yaşayan yabancılar süresiz oturum statüsüne başvurabilir; bu statü çalışma izni olmadan çalışma hakkı verir.